خليج فارس از گذشته تا حال عنوان كتابي است كه توسط كانون پرورش فكري كودكان و نوجوانان همزمان با برگزاري جشنواره قلب آبي منتشر شده است.
به گزارش روابط عمومي كانون، اين كتاب تلاش ميكند خوانندگانش را با جغرافيا، تاريخ، شرايط اقتصادي و آداب و رسوم مردم مسلمان خليج فارس، اين بخش جداييناپذير از خاك ايران آشنا سازد.
محمود نوروزيفر محقق و مؤلف كتاب با اشاره به اين موضوع كه خليج فارس كه زماني در ميان سرزمين بزرگ ما ايران قرار داشت و امروز در جنوبيترين نقطه آن جاي گرفته است، حوادث گفتني بسياري را بر خود ديده است در ابتداي كتاب جغرافياي خليج فارس را براي خوانندگانش بازگو ميكند و آب و هوا، و رودهايي كه به اين خليج تاريخي سرازير ميشوند را مورد توجه قرار ميدهد.
او سپس با اشاره به منابع اصيل و غيرقابل انكار تاريخي در اثبات نام خليج فارس كهنترين نام بر جاي مانده در متون تاريخي را نام رود تلخ برميشمرد كه آرياييهايي ايراني ساكن در فلات ايران به آن اطلاق ميكردند ولي در كتيبهاي كه از داريوش هخامنشي در تنگه سوئز يافت شده عبارت دريايي كه از پارس ميرود به چشم ميخورد.
نگارنده در بخشهاي ديگري از اين مطلب منابع ديگري از پيش از اسلام و پس از اسلام براي اثبات نام غيرقابل انكار خليج فارس براي مخاطبينش ارايه ميكند.
در بخش ديگري از كتاب نكاتي در باره نام مجعول خليج عربي بازگو ميشود و مؤلف اثبات ميكند كه اين نام در متون تاريخي به درياي احمر اطلاق ميشده است.
بخشهاي ديگر كتاب تاريخ خليج فارس در دورههاي هخامنشي، پارتيان، ساسانيان، پس از ظهور اسلام، دوره زمامداري آلبويه و سلجوقيان، ايلخانان مغول، صفويه، افشاريه، زنديه، قاجاريه و زمان جنگهاي جهاني اول و دوم و پس از آن مورد توجه قرار گرفته است.
بخش عمدهاي از اين كتاب نيز به تلاش استعمارگران براي سلطه سياسي و اقتصادي بر اين منطقه و رقابت دولتهاي انگليس، پرتغال، فرانسه، امريكا حتي چين براي دستيابي به منابع بيكران خليج فارس اختصاص يافته است.
در عين حال تلاش مردم بومي ساكن در حاشيه اين دريا براي مبارزه با سلطهگران و به صورت مشخص قيام مردم تنگستان نيز در بخش ديگري از كتاب بازگو شده است.
بخش ديگر كتاب خليج فارس از گذشته تا حال نيز به معرفي جزاير، بندرها، شيخ نشينها، راههاي تجاري اين دريا ميپردازد و موضوع دزدهاي دريايي و تجارت برده و قاچاق اسلحه را نيز مورد تجزيه و تحليل قرار ميدهد.
منابع معدني، منابع زراعي، آيينها و مراسم، خوزستان، دين در منطقه، مشاهير، نقشههاي تاريخي خليج فارس از ديگر بخشهاي اين كتاب است.
كتاب خليج فارس از گذشته تا حال به كوشش مركز تجربيات هنري كانون در 216 صفحه ودر هزار نسخه انتشار يافته است.
بر اساس اين گزارش همچنين مجموعهاي از نقشههاي مصور تاريخي خليج فارس نيز به همراه كارت پستال توسط كانون با همكاري مؤسسه جغرافيايي و كارتوگرافي سحاب منتشر شده است.
خليج فارس درگذر زمان و نقشههاي تاريخي ايران در گوشههاي اين نقشه مصور تاريخي، چندين نقشه قديمي اين درياي بزرگ را به نمايش گذاشته است.
گفتني است جشنواره قلب آبي با موضوع خليج فارس از 17 دي ماه در اهواز آغاز شده است و تا 23 دي ماه به كار خود ادامه ميدهد.
